1. معرف های شیمیایی قابل اشتعال و انفجار
به طور کلی، معرفهای شیمیایی با نقطه اشتعال کمتر از 25 درجه در معرفهای شیمیایی قابل اشتعال قرار میگیرند که عمدتاً مایعات بسیار فراری هستند که هنگام قرار گرفتن در معرض شعله باز میتوانند بسوزند. هر چه نقطه اشتعال کمتر باشد، قابل اشتعال تر است. نقاط اشتعال معمول زیر 4- درجه شامل نفت، اتیل کلرید، اتیل زغال سنگ، اتر، بنزین، دی کاربید کربن، پروپیل آزی، بنزن، اتیل استات و متیل استات است.
هنگام استفاده از مواد شیمیایی آسان--، هرگز نباید از برق شعله باز استفاده کنید. این نوع معرف شیمیایی باید در جای خنک و دارای تهویه نگهداری شود، هنگام قرار دادن در یخچال حتما از یخچال{3} ضد انفجار استفاده کنید، حادثه ای رخ داده است که اتر را در یخچال معمولی ذخیره می کند و باعث آتش سوزی و سوختن کل آزمایشگاه می شود.
معرف های قابل اشتعال همچنین می توانند در هنگام سوزاندن شدید باعث انفجار شوند، برخی از معرف های شیمیایی جامد مانند: نیتروسلولز، اسید پیکریک، تری نیتروتولوئن، تری نیترو بنزن، آزید یا ترکیبات همپوشانی، هوروات و غیره، خود منفجره هستند، شعله گرم یا باز هستند، آنها بسیار قابل اشتعال هستند یا به طور مستقیم در مواد شیمیایی تجزیه نمی شوند، گرم می شود، در هنگام استفاده از این معرف های شیمیایی، همچنین توجه داشته باشید که اطراف آن شعله باز نباشد.
همچنین دستهای از معرفهای شیمیایی جامد وجود دارند که در مواجهه با آب میتوانند به شدت واکنش نشان دهند و مقدار زیادی گرما آزاد کنند و همچنین میتوانند انفجار ایجاد کنند. این گونه معرف های شیمیایی عبارتند از فلز پتاسیم، سدیم، لیتیوم، کلسیم، هیدرید آلومینیوم، کاربید کلسیم و غیره و هنگام استفاده از این معرف های شیمیایی باید از تماس مستقیم آنها با آب خودداری شود.
برخی از معرف های شیمیایی جامد نیز وجود دارند که در تماس با آنها می توانند تحت اکسیداسیون قوی قرار گیرند. برخی از آنها در تماس با اکسیدان ها یا گرما، ضربه یا اصطکاک در هوا می توانند باعث احتراق سریع و حتی انفجار شوند. مانند سولفید فسفر، پودر منیزیم فسفر قرمز، پودر روی، پودر آلومینیوم، پوره، مغز و غیره، هنگام استفاده از این معرف های شیمیایی باید توجه داشت که دمای محیط اطراف خیلی بالا نباشد (به طور کلی بیش از 30 درجه ترجیحا زیر 20 درجه نباشد) با اکسیدان های قوی تماس نگیرید.
آزمایشکنندگانی که از معرفهای شیمیایی قابل اشتعال استفاده میکنند باید از تجهیزات حفاظتی لازم، ترجیحاً عینک محافظ استفاده کنند.
2. معرف های شیمیایی سمی
معرفهای شیمیایی عمومی برای بدن انسان سمی هستند، باید از استنشاق زیاد در هنگام استفاده، پس از استفاده از معرفهای عمومی، برای شستن دستها، صورت، حمام، تعویض لباس کار، برای برخی استنشاق یا بلع مقدار کمی از معرفهای شیمیایی که میتوانند تا حد مرگ مسموم شوند، خودداری شود، آزمایش بیولوژیکی تا دوز کشنده (LD50 بهطور مجدد سمی، شیمیایی) زیر 50. مانند: سیانید پتاسیم، سیانید سدیم و سایر سیانیدها، تری اکسید آرسنیک و مقداری آرسنید، دی کلرید جیوه و برخی نمک های جیوه، اسید سولفوریک، دی متیل استر و غیره. هنگام استفاده از معرف های شیمیایی با عملکرد نامشخص، دانستن LD50 آن مهم است. برای برخی از معرفهای شیمیایی بسیار سمی که معمولاً مورد استفاده قرار میگیرند، باید روشهای درمان کمکهای اولیه را در هنگام مسموم شدن این معرفهای شیمیایی بدانیم، و معرفهای شیمیایی بسیار سمی باید توسط شخص خاصی نگهداری شوند و میزان استفاده باید به شدت کنترل شود.
3. مواد شیمیایی خورنده
هر معرف شیمیایی باید در زمان تماس با پوست، غشاهای مخاطی، چشم ها و اندام های تنفسی، به ویژه معرف های شیمیایی (اعم از مایع یا جامد) که برای پوست، غشاهای مخاطی، چشم ها و اندام های تنفسی بسیار خورنده هستند، مانند: انواع اسیدها و قلیایی ها، فسفرآیید، تری فسفر اکسفروسمین، تری فسفر اکسفروسمین، تمیز شود. فنل، هیدرازید و ... همچنین لازم است از دست زدن به پوست، غشاهای مخاطی، چشم ها و اندام های تنفسی خودداری شود و قبل از استفاده حتماً روش های درمان کمک های اولیه برای تماس با این عوامل شیمیایی خورنده را بدانید. در صورت پاشیدن اسید روی پوست باید با لیمو رقیق و غیره شسته شود.
4. معرف های شیمیایی اکسید کننده قوی
معرف های شیمیایی قوی اکسید کننده پراکسیدها یا اسیدهای اکسیژن دار و نمک های آنها هستند که دارای قدرت اکسیداسیون قوی هستند. مانند: اسید پراکسید، اسید نیتریک، نیترات پتاسیم، اسید پرکلریک و نمک های آن، اسید بیونیک و نمک های آن، اسید پرمنگنیک و نمک های آن، پراکسید اسید بنزوئیک، اسید پریلیک، پنتوکسید فسفر و غیره. معرف های شیمیایی اکسید کننده قوی می توانند اکسیژن را آزاد کنند تا تحت شرایط مناسب منفجر شوند و مخلوط های انفجاری را با منیزیم آلی، آلومینیوم، پودر روی، گوگرد و سایر مواد قابل اشتعال تشکیل دهند، مقداری آب نیز ممکن است منفجر شود، هنگام استفاده از چنین معرف های شیمیایی اکسید کننده قوی، دمای محیط نباید بالاتر از 30 درجه باشد. مواد (گرمایش).
5. معرف های رادیوشیمیایی
هنگام استفاده از چنین معرف های شیمیایی، لازم است اقدامات حفاظتی با توجه به روش استفاده از مواد رادیواکتیو انجام شود.